Umów konsultację

Paroksetyna - SSRI o mocnym profilu, dawki 20 i 40 mg

SSRI

Białe tabletki w porcelanowej miseczce obok szklanki wody

Paroksetyna należy do najstarszych i najsilniej działających na układ serotoninowy leków z grupy SSRI. To samo, co daje jej skuteczność w lęku, sprawia, że odstawianie wymaga planu.

Krótko

Paroksetyna to lek przeciwdepresyjny z grupy SSRI, w Polsce wyłącznie na receptę. Paroksetyna ma rejestrację w mocach 20 mg i 40 mg, w tabletkach i tabletkach powlekanych, pod nazwami Seroxat, Rexetin, Paxtin 20, Paxtin 40, ParoGen, Arketis, Xetanor, Paroxinor i Paroxetine Aurovitas. Pełne działanie ocenia się po kilku tygodniach, a leczenia nie przerywa się nagle.

Zanim zaczniesz albo zmienisz dawkę. Okres tuż po włączeniu leku i po korekcie dawkowania bywa trudniejszy: może wzrosnąć napięcie, a u niektórych pojawić się myśli samobójcze, co częściej dotyczy osób przed 25. rokiem życia. Warto, żeby ktoś bliski o tym wiedział. Jeśli takie myśli narastają, od razu daj znać lekarzowi; pomoc przez całą dobę 116 123, zagrożenie życia 112.

Paroksetyna na tle innych SSRI

Cała grupa SSRI blokuje transporter serotoniny, przez co serotonina dłużej pozostaje w połączeniach między neuronami. Paroksetyna robi to wyjątkowo silnie i dodatkowo wykazuje pewne działanie cholinolityczne, czego pozostałe leki tej grupy w takim stopniu nie mają. Praktyczne konsekwencje są dwie: dobra skuteczność w zaburzeniach lękowych oraz częstsze skargi na suchość w ustach, senność i przyrost masy ciała.

Drugą cechą wyróżniającą jest krótki czas obecności leku w organizmie. Fluoksetyna utrzymuje się tygodniami i sama łagodzi sobie odstawienie, paroksetyna znika szybko. Pominięcie jednej dawki bywa odczuwalne następnego dnia.

Moce 20 mg i 40 mg oraz preparaty

Postacie i moce paroksetyny w Rejestrze Produktów Leczniczych
MocPostaćPreparaty
20 mgTabletkiSeroxat, Arketis
20 mgTabletki powlekaneRexetin, ParoGen, Paxtin 20, Paroxinor, Xetanor, Paroxetine Aurovitas
40 mgTabletki powlekanePaxtin 40

Kategoria dostępności: Rp. Wielkości opakowań w rejestrze sięgają od 10 do 500 tabletek, w obrocie aptecznym najczęściej spotkasz 28 lub 30 tabletek. Dawkę ustala lekarz i zmienia ją stopniowo.

Tabletkę przyjmuje się raz na dobę, zwykle rano, o stałej porze. Regularność jest tu ważniejsza niż przy lekach o długim czasie działania, właśnie ze względu na szybkie znikanie paroksetyny z organizmu.

Działania niepożądane, o które pytają pacjenci

Najwięcej dzieje się w pierwszych dwóch tygodniach, kiedy organizm dopasowuje się do leku. Część objawów mija samoistnie, część utrzymuje się dłużej i bywa powodem zmiany leku.

  • Start. Nudności, senność lub bezsenność, bóle głowy, wzmożona potliwość, przejściowy niepokój.
  • Dłuższe leczenie. Zaburzenia sfery seksualnej, przyrost masy ciała, suchość w ustach, zaparcia.
  • Rzadziej, ale poważnie. Hiponatremia, szczególnie u osób starszych, oraz zwiększone ryzyko krwawień przy jednoczesnym stosowaniu leków przeciwzakrzepowych lub przeciwbólowych z grupy NLPZ.

Nasilenie niepokoju w pierwszych dniach jest zjawiskiem znanym i dlatego w zaburzeniach lękowych lekarz często zaczyna od dawki niższej niż docelowa.

Dlaczego paroksetyny nie odstawia się z dnia na dzień

Objawy odstawienne po paroksetynie potrafią być nieprzyjemne: zawroty głowy, drażliwość, zaburzenia snu, wrażenie przechodzącego prądu przez głowę, nudności. Nie oznaczają uzależnienia, tylko reakcję organizmu na nagły brak substancji, do której się przystosował.

  • Dawkę zmniejsza się etapami, przez tygodnie, a nie w kilka dni.
  • Tempo ustala lekarz i dostosowuje je do reakcji pacjenta.
  • Objawy odstawienne po powrocie do poprzedniej dawki zwykle szybko ustępują, co pozwala rozłożyć proces na dłużej.
  • Odstawianie zaczyna się po okresie stabilnej poprawy, nie w środku gorszego tygodnia.

Praktyczne aspekty zamiany na inną cząsteczkę opisujemy w artykule o zmianie leku przeciwdepresyjnego.

Ciąża, tamoksyfen i inne sytuacje szczególne

Paroksetyna jest przeciwwskazana razem z inhibitorami MAO oraz z tiorydazyną i pimozydem. Silnie hamuje enzym CYP2D6, przez co osłabia działanie tamoksyfenu, co ma znaczenie u pacjentek leczonych z powodu raka piersi. Ostrożności wymagają choroby wątroby i nerek, padaczka oraz jaskra.

W ciąży i przy jej planowaniu decyzja jest ostrożniejsza niż przy pozostałych SSRI, ponieważ dane dotyczące pierwszego trymestru budzą wątpliwości. Karmienie piersią, wiek poniżej 18 lat oraz choroba afektywna dwubiegunowa w wywiadzie to kolejne sytuacje, w których lekarz zwykle kieruje na wizytę stacjonarną.

DuloksetynaSNRI, gdy sam wpływ na serotoninę nie wystarcza
Mirtazapinainna klasa, wyciszająca, bez wpływu na sferę seksualną
Leki przeciwdepresyjne w ciąży i podczas karmieniaCo dokumenty rejestracyjne mówią o pierwszym trymestrze
Sertralina - działanie, dawkowanie i czego się spodziewaćMechanizm działania, wskazania z charakterystyki, dawki 25-200 mg

Potrzebujesz recepty na paroksetynę?

Wywiad medyczny zajmuje kilka minut. E-recepta powstaje dopiero wtedy, gdy lekarz przejrzy dotychczasowe leczenie i uzna ją za zasadną.

Umów konsultację
Kobieta w liliowym swetrze trzyma kubek i patrzy przez okno

Jak uzyskać e-receptę na paroksetynę

Po wywiadzie i opłacie za konsultację psychiatryczną (250 zł, przy kontynuacji od 199 zł) lekarz ocenia wniosek i przegląda historię leczenia w Internetowym Koncie Pacjenta. Jeśli recepta powstanie, jej kod przyjdzie mailem.

Dłonie trzymające kubek ziołowej herbaty nad kremowym kocem

Paroksetyna: częste pytania

Czy paroksetyna jest dostępna bez recepty?

Nie. Wszystkie preparaty paroksetyny w polskim rejestrze mają kategorię Rp. Tak samo jest z dobrze znanymi nazwami handlowymi: Seroxat, Rexetin i Paxtin.

Jakie moce paroksetyny są zarejestrowane w Polsce?

Tabletki 20 mg oraz tabletki powlekane 20 mg i 40 mg. Opakowania są bardzo różne, od 10 do nawet 500 tabletek, przy czym w aptekach dominują opakowania 28 i 30 tabletek.

Dlaczego paroksetyny nie wolno odstawiać nagle?

Paroksetyna szybko znika z organizmu, więc przerwanie leczenia z dnia na dzień daje wyraźne objawy odstawienne: zawroty głowy, drażliwość, wrażenie przechodzącego prądu, zaburzenia snu. Wycofanie leku rozkłada się na tygodnie, a tempo tego procesu wyznacza lekarz.

Czy paroksetynę można stosować w ciąży?

Decyzję podejmuje lekarz i przy paroksetynie jest ona ostrożniejsza niż przy innych SSRI, ponieważ opisywano dane budzące wątpliwości co do stosowania w pierwszym trymestrze. Ciąża oraz jej planowanie to sytuacje, w których leczenie wymaga kontaktu bezpośredniego, nie samego formularza.

Redakcja i recenzja

  • AutorRedakcja MEDINOW Sp. z o.o.
  • Recenzja medycznalek. Damian Wojno (OIL Olsztyn, PWZ 3211301)
  • Opublikowano
  • Zaktualizowano
Wytyczne redakcyjne

Opisujemy leki, ale leczenie prowadzi lekarz, który zna twój przypadek: to on ustala włączenie, zmianę i odstawienie. Przy myślach o odebraniu sobie życia sięgnij po telefon: 116 123, a gdy życie jest bezpośrednio zagrożone, 112.

250 złDecyzja lekarza po wywiadzieZamów